Kontakt Lens Bakımı ve Hijyeni

Kontakt lens bakımı ve hijyeni, lensin göze takılmasından çıkarılmasına, temizlenmesinden saklanmasına kadar uygulanan güvenli işlem bütünüdür.

Amaç yalnızca lens yüzeyini görünür kirlerden arındırmak değil; mikroorganizma bulaşmasını azaltmak, lens özelliklerini korumak ve göz yüzeyi sağlığını desteklemektir.

Bakım yöntemi lens türüne, materyaline, değişim programına ve kullanılan bakım sistemine göre farklılık gösterebilir.

Kontakt lens gözyaşı tabakası ve kornea ile doğrudan temas eden tıbbi bir üründür.

Kirli eller, uygunsuz solüsyon, su teması, eski lens kabı veya önerilenden uzun kullanım göz enfeksiyonu ve kornea sorunları riskini artırabilir.

Lens net görüş sağlıyor olsa bile bakım kurallarının ihmal edilmesi güvenli kabul edilmez.

Günlük tek kullanımlık, tekrar kullanılabilir yumuşak, RGP, skleral ve özel tasarım lenslerin bakım gereksinimleri aynı değildir.

Bir lens için uygun olan solüsyon veya işlem başka bir materyal için uygun olmayabilir.

Ürün etiketi, üretici talimatı ve göz sağlığı profesyonelinin belirlediği bakım planı birlikte izlenmelidir.

Lenslere veya lens kabına dokunmadan önce eller sabun ve suyla iyice yıkanmalıdır.

Parmak araları, parmak uçları ve tırnak çevresi de temizlenmelidir.

Sadece elleri suyla ıslatmak veya yüzeysel biçimde durulamak yeterli hijyen sağlamaz.

Yıkanan eller lenslere dokunmadan önce temiz ve tüy bırakmayan bir materyalle tamamen kurutulmalıdır.

Islak parmaklar lens yüzeyine su ve mikroorganizma taşıyabilir.

Havlu üzerinde kozmetik, deterjan, yağ veya görünür kir bulunmamalıdır.

Uzun veya keskin tırnaklar lensi çizebilir, yırtabilir ya da göz yüzeyini zedeleyebilir.

Lens tutulurken tırnak yerine parmak uçlarının yumuşak bölümü kullanılmalıdır.

Tırnak altında kir veya kozmetik kalıntısı bulunuyorsa lens işlemi öncesinde temizlenmelidir.

Lens takma ve çıkarma işlemi temiz, iyi aydınlatılmış ve düzenli bir yüzeyde yapılmalıdır.

Lavabo üzerinde çalışılıyorsa gider kapatılmalı ancak lensin lavabo, musluk veya suyla temas etmesine izin verilmemelidir.

Lens kabı, solüsyon ve temiz eller dışında gereksiz malzemeler çalışma alanından uzaklaştırılmalıdır.

Her işlemde aynı gözden başlamak sağ ve sol lensin karışmasını önlemeye yardımcı olabilir.

Lens güçleri aynı olsa bile iki gözün yüzey özellikleri, torik ekseni veya lens tasarımı farklı olabilir.

Lens kabının sağ ve sol bölmeleri doğru kullanılmalı ve kapaklar karıştırılmamalıdır.

Günlük tek kullanımlık lensler bir günlük kullanım sonunda atılmak üzere tasarlanır.

Çıkarılan günlük lens temizlenerek, solüsyonda bekletilerek veya ertesi gün yeniden takılarak kullanılmamalıdır.

Her kullanımda yeni ve ambalajı sağlam bir lens açılmalıdır.

İki haftalık, aylık veya başka bir tekrar kullanım programına sahip yumuşak lensler her çıkarıldığında önerilen sistemle temizlenmeli ve dezenfekte edilmelidir.

Lens yalnızca solüsyonda bekletilmiş olmakla otomatik olarak güvenli kabul edilmemelidir.

Üreticinin ovalama, durulama ve bekletme talimatları eksiksiz uygulanmalıdır.

RGP, skleral ve özel tasarım lenslerde kullanılan temizleyici, dezenfektan ve saklama sistemi yumuşak lenslerden farklı olabilir.

Yumuşak lens solüsyonu otomatik olarak RGP veya skleral lens için uygun kabul edilmemelidir.

Lens materyaline ve üretici talimatına uygun bakım ürünü kullanılmalıdır.

Kontakt lensler yalnızca ilgili lens türü için önerilen steril kontakt lens bakım ürünleriyle temizlenmeli, durulanmalı ve saklanmalıdır.

Musluk suyu, şişe suyu, damıtılmış su, tükürük, ev yapımı tuzlu su veya rastgele kimyasal ürün kullanılmamalıdır.

Solüsyon değişikliği yapılmadan önce ürünün lens materyaliyle uyumu doğrulanmalıdır.

Çok amaçlı solüsyonlar belirli yumuşak lenslerde temizleme, durulama, dezenfeksiyon ve saklama işlemlerinin bir bölümünü aynı sistemde sağlayabilir.

Bütün çok amaçlı solüsyonlar bütün lens materyalleri için aynı kabul edilmemelidir.

Şişe etiketi ve kullanım talimatındaki minimum bekletme süresi uygulanmalıdır.

Tekrar kullanılabilir lens, önerilen miktarda solüsyonla avuç içinde kontrollü biçimde ovalanıp durulanabilir.

Ovalama hareketi lensi tırnakla kazımadan ve aşırı baskı uygulamadan yapılmalıdır.

Ürünün talimatı farklı bir yöntem belirtiyorsa o yönteme uyulmalıdır.

Lens kabı her kullanım öncesinde eski solüsyondan tamamen boşaltılmalıdır.

Lensler saklanırken kabın ilgili bölmesi yeterli miktarda taze dezenfektan solüsyonla doldurulmalıdır.

Önceden kullanılmış solüsyon tekrar kullanılmamalıdır.

Lens kabında kalan eski solüsyonun üzerine yeni solüsyon eklemek güvenli bir dezenfeksiyon yöntemi değildir.

Bu uygulama eski solüsyondaki kir ve mikroorganizmaların kapta kalmasına neden olabilir.

Kap tamamen boşaltılmalı, önerilen şekilde temizlenmeli ve yalnızca taze solüsyon kullanılmalıdır.

Kontakt lensler hiçbir tür suyla temizlenmemeli, durulanmamalı veya saklanmamalıdır.

Musluk, şişe, damıtılmış, kuyu, göl ve deniz suyu steril kontakt lens solüsyonu yerine geçmez.

Su teması lens yüzeyine zararlı mikroorganizmaların taşınmasına neden olabilir.

Kontakt lensler duş veya banyo öncesinde çıkarılmalıdır.

Gözler kapalı tutulsa bile suyun lensle temas etmeyeceği garanti edilemez.

Duş sırasında suyla temas eden lens için uygulanacak işlem lens türüne göre profesyonel öneriyle belirlenmelidir.

Yüzme, su sporu, deniz, havuz ve jakuzi kullanımı öncesinde kontakt lensler çıkarılmalıdır.

Görme düzeltmesi gerekiyorsa uygun numaralı yüzücü gözlüğü gibi alternatifler değerlendirilebilir.

Lensle suya girildiyse ağrı, kızarıklık veya görme değişikliği gelişmesi beklenmeden durum değerlendirilmelidir.

Lens ıslatmak veya temizlemek için tükürük kullanılmamalıdır.

Evde hazırlanan tuzlu su, kaynatılmış su veya başka karışımlar steril kontakt lens bakım ürünü kabul edilmez.

Lens kuruduğunda rastgele sıvıyla nemlendirilerek göze takılmamalıdır.

Steril salin bazı bakım sistemlerinde durulama veya uygulama amacıyla kullanılabilir.

Ancak salin otomatik olarak lensi temizleyen ve dezenfekte eden bir ürün değildir.

Hangi aşamada kullanılacağı lens türünün ve bakım sisteminin talimatına göre belirlenmelidir.

Kontakt lensle uyumlu nemlendirici damla, lens bakım ve dezenfeksiyon solüsyonunun yerine geçmez.

Her göz damlası kontakt lens takılıyken kullanılmaya uygun değildir.

Ürün etiketi kontrol edilmeli ve gerektiğinde göz sağlığı profesyoneline danışılmalıdır.

Hidrojen peroksit içeren bakım sistemleri belirli kontakt lenslerin temizlenmesi ve dezenfekte edilmesi için kullanılabilir.

Bu sistemler standart çok amaçlı solüsyonlardan farklıdır ve özel kullanım adımları gerektirir.

Peroksit solüsyonu doğrudan göze veya nötralize edilmemiş lense uygulanmamalıdır.

Hidrojen peroksit sisteminde lensler ürünün belirlediği tam nötralizasyon süresi boyunca özel kapta bekletilmelidir.

Süre tamamlanmadan lensin göze takılması ciddi yanma, ağrı ve kimyasal tahrişe neden olabilir.

Şişe ve özel kap üzerindeki talimatlar eksiksiz izlenmelidir.

Hidrojen peroksit solüsyonu yalnızca ürünle birlikte verilen veya üreticinin açıkça uygun gördüğü nötralizasyon kabıyla kullanılmalıdır.

Standart düz lens kabı peroksiti güvenli biçimde nötralize etmeyebilir.

Eski sistemin kabı yeni şişeyle üretici talimatına aykırı biçimde kullanılmamalıdır.

Nötralize edilmemiş peroksit göze temas ederse lens mümkün olduğunca güvenli biçimde çıkarılmalıdır.

Göz ürün talimatında belirtilen şekilde durulanmalı ve gecikmeden göz sağlığı profesyoneline başvurulmalıdır.

Şiddetli yanma veya kızarıklık yalnızca geçici rahatsızlık olarak görülmemelidir.

Lens kabı her kullanımdan sonra eski solüsyondan tamamen boşaltılmalıdır.

Kabın iç yüzeyi ve kapakları taze lens solüsyonuyla ovalanıp durulanmalıdır.

Lens kabı musluk suyuyla temizlenmemelidir.

Temizlenen lens kabı boş, açık ve kuru kalacak şekilde muhafaza edilmelidir.

Kap temiz bir yüzey üzerinde ters çevrilerek ve kapakları açık bırakılarak kurutulabilir.

Islak ve kapalı bırakılan kap mikroorganizma gelişimi açısından uygun ortam oluşturabilir.

Lens kabı en az üç ayda bir veya ürün ve göz sağlığı profesyonelinin önerdiği daha kısa sürede değiştirilmelidir.

Çatlamış, çizilmiş, kirlenmiş, renk değiştirmiş veya kapakları düzgün kapanmayan kap beklenmeden yenilenmelidir.

Yeni solüsyonla birlikte verilen uygun kabın kullanılması bakım sisteminin doğru uygulanmasına yardımcı olur.

Solüsyon şişesinin ucu parmağa, lense, lens kabına veya başka yüzeylere değdirilmemelidir.

Temas eden şişe ucu solüsyonun kirlenmesine yol açabilir.

Şişeden solüsyon alınırken uç ile kap arasında mesafe bırakılmalıdır.

Solüsyon şişesi kullanımdan hemen sonra sıkıca kapatılmalıdır.

Kapak iç yüzeyi kirli ellerle tutulmamalı ve açık bırakılmamalıdır.

Ürün doğrudan güneş, aşırı sıcaklık ve üreticinin uygun görmediği koşullardan korunmalıdır.

Solüsyonun ambalaj üzerindeki son kullanma tarihi kontrol edilmelidir.

Bazı ürünlerde şişe açıldıktan sonra kullanılabileceği ayrı bir süre bulunabilir.

Tarihi geçmiş, görünümü değişmiş, etiketi okunmayan veya ne zaman açıldığı bilinmeyen solüsyon kullanılmamalıdır.

Seyahate yeterli miktarda lens, uygun solüsyon, temiz lens kabı ve güncel numaralı yedek gözlükle çıkılmalıdır.

Solüsyon etiketsiz veya steril olmayan küçük kaplara aktarılmamalıdır.

Uçak, otel veya açık hava koşullarında da el yıkama, su teması ve taze solüsyon kuralları korunmalıdır.

Göz sağlığı profesyoneli tarafından açıkça belirlenmedikçe kontakt lensle uyunmamalı veya kısa süreli kestirilmemelidir.

Uzatılmış kullanıma onaylı lenslerde bile gece kullanımının enfeksiyon riskini tamamen ortadan kaldırdığı düşünülmemelidir.

Yanlışlıkla lensle uyunmuşsa lens zorlanarak çıkarılmamalı ve gözde rahatsızlık varsa profesyonel değerlendirme alınmalıdır.

Kontakt lensin gün içinde güvenli kullanım süresi herkes ve her ürün için aynı değildir.

Kullanıcının gözyaşı yapısı, çalışma ortamı, göz yüzeyi ve lens materyali kullanım süresini etkileyebilir.

Rahatsızlık başladığında lensi daha uzun süre takmaya çalışmak yerine çıkarma ve değerlendirme yapılmalıdır.

Günlük, iki haftalık, aylık veya özel değişim programı üreticinin ve göz sağlığı profesyonelinin belirlediği biçimde uygulanmalıdır.

Bir aylık lens yalnızca takılan günlerin toplamına göre hesaplanmamalıdır.

Açılma tarihi kaydedilmeli ve önerilen süre dolduğunda lens görünür biçimde temiz olsa bile yenilenmelidir.

Göz makyajı ürünleri lens yüzeyine bulaşarak bulanıklık, birikinti veya tahriş oluşturabilir.

Göz içine uygulanan kalem, simli ürünler ve dökülen tozlar dikkatle kullanılmalıdır.

Göz çevresinde enfeksiyon veya belirgin tahriş varsa lens ve makyaj kullanımına ara verilmelidir.

Saç spreyi, parfüm, temizlik kimyasalı, yoğun duman ve toz lens yüzeyine tutunabilir.

Aerosol ürünleri lens takılmadan önce ve iyi havalandırılan ortamda kullanılmalıdır.

Göze kimyasal sıçraması veya yoğun irritan maruziyeti olursa lens çıkarılmalı ve uygun sağlık değerlendirmesi alınmalıdır.

Lensler genellikle temiz ellerle makyajdan önce takılmalıdır.

Çıkarma işleminde lensler makyaj temizliğine başlanmadan önce çıkarılmalıdır.

Bu sıra kozmetik ürünlerin lens yüzeyine ve lens kabına taşınmasını azaltmaya yardımcı olabilir.

Reçeteli veya reçetesiz göz damlası kullanılırken kontakt lensle uyumluluk kontrol edilmelidir.

Bazı ilaçlar lens çıkarıldıktan sonra uygulanmalı ve yeniden takma için belirli bir süre beklenmelidir.

Tedavi sırasında lens kullanımına devam edilip edilmeyeceği ilacı öneren sağlık profesyoneli tarafından belirlenmelidir.

Gözde enfeksiyon, belirgin kızarıklık, akıntı veya iltihap şüphesi varken kontakt lens kullanılmamalıdır.

Hastalık sırasında kullanılan lens, lens kabı ve açık bakım ürünleri için uygulanacak işlem profesyonel öneriyle belirlenmelidir.

Belirti geçer geçmez eski lense kendiliğinden dönülmemelidir.

Kirli zemine, lavaboya veya başka bir yüzeye düşen lens doğrudan göze takılmamalıdır.

Günlük tek kullanımlık lens atılmalı ve yeni lens açılmalıdır.

Tekrar kullanılabilir lensin yeniden kullanılıp kullanılamayacağı materyale ve bakım sistemine göre belirlenmelidir.

Yırtılmış, çatlamış, kenarı bozulmuş, şekli değişmiş veya kalıcı birikinti bulunan lens kullanılmamalıdır.

Hasarlı lens göz yüzeyini çizebilir ve düzensiz görmeye neden olabilir.

Lens göze takılmadan önce iyi ışıkta iki yüzü ve kenarları kontrol edilmelidir.

Kontakt lensler başka bir kişiyle paylaşılmamalı, değiştirilmemeli veya denenmemelidir.

Numaraları aynı görünse bile göz yapısı, lens uygunluğu ve hijyen durumu farklıdır.

Paylaşım mikroorganizma ve göz enfeksiyonu bulaşma riskini artırabilir.

Renkli veya numarasız kontakt lensler de göz yüzeyiyle temas eden tıbbi ürünlerdir.

Optik gücünün 0.00 olması bakım, hijyen, uygunluk ve takip gereksinimini ortadan kaldırmaz.

Kostüm veya kozmetik amaçlı lensler paylaşılmamalı ve reçetesiz rastgele ürün kullanılmamalıdır.

Kontakt lens kullanıcısının güncel numarasına uygun bir yedek gözlüğü bulunmalıdır.

Lens çıkarılması gereken rahatsızlık, enfeksiyon, seyahat veya ürün eksikliği durumunda gözlük güvenli alternatif sağlar.

Görme ihtiyacı nedeniyle rahatsız lensi takmaya devam etmek zorunda kalınmamalıdır.

Kontakt lens kullanırken ağrı, belirgin kızarıklık, ışık hassasiyeti, ani görme azalması, yoğun sulanma veya olağan dışı akıntı gelişirse lens çıkarılmalıdır.

Belirtiler yalnızca kuruluk, yorgunluk veya alışma süreci olarak yorumlanmamalıdır.

Gecikmeden göz sağlığı profesyoneline başvurulmalıdır.

Şikâyet nedeniyle çıkarılan lens aynı göze tekrar takılarak deneme yapılmamalıdır.

Başka bir lens veya farklı solüsyonla sorunu gizlemeye çalışmak doğru değildir.

Belirti nedeni belirlenmeden lens kullanımına dönüş yapılmamalıdır.

Kontakt lens kullanıcısı kendisini iyi hissetse ve net görse bile önerilen takip kontrollerine gitmelidir.

Kontrolde görme, lens uyumu, kornea, göz yüzeyi ve bakım alışkanlıkları değerlendirilebilir.

Lens türü, solüsyon, kullanım süresi veya sağlık durumu değiştiğinde kontrol planı yeniden düzenlenebilir.

Kontakt lens bakımı her gün aynı güvenli sırayla ve ürün talimatlarına uygun yapılmalıdır.

Teslim sırasında kullanıcıya sözlü ve yazılı bakım eğitimi verilmesi hatalı uygulamaları azaltmaya yardımcı olabilir.