Kontakt Lens Ölçüleri

Kontakt lens ölçüleri, lensin optik gücünü, geometrisini, tasarımını ve kullanım özelliklerini tanımlayan parametrelerin bütünüdür.

Bu bilgiler reçetede, deneme lensi ambalajında, ürün kutusunda, blister üzerinde veya profesyonel uygulama kaydında görülebilir.

Kontakt lens yalnızca numaradan oluşmaz; aynı güç değerine sahip lensler farklı ölçü ve tasarımlara sahip olabilir.

Bir kontakt lensin göz üzerindeki davranışı yalnızca SPH veya PWR değeriyle açıklanamaz.

Temel eğri, çap, materyal, kalınlık, kenar tasarımı ve optik tasarım lensin merkezlenmesini, hareketini, konforunu ve görme performansını etkileyebilir.

Bu nedenle tek bir parametre diğerlerinden bağımsız yorumlanmamalıdır.

Kontakt lens parametreleri ürünün türüne göre kutunun yan yüzeyinde, blister kapağında, reçetede veya sipariş belgesinde yer alabilir.

Bazı ürünlerde kısaltmalar, bazı ürünlerde ise parametrenin açık adı kullanılır.

Sağ ve sol gözün kontakt lens ölçüleri aynı olmak zorunda değildir.

Reçetede sağ göz OD, sol göz OS biçiminde gösterilebilir; bazı kayıtlarda sağ ve sol ifadeleri açık olarak yazılır.

Kutular karıştırılmamalı ve her göz için reçete edilen ürün ayrı kontrol edilmelidir.

BC, Base Curve ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçede temel eğri olarak adlandırılır.

Genellikle milimetre cinsinden verilen bu değer lensin arka yüz geometrisini tanımlayan temel ölçülerden biridir.

BC, lensin göz üzerinde nasıl oturacağını tek başına belirlemez.

Küresel bir yüzeyde daha küçük yarıçap geometrik olarak daha dik, daha büyük yarıçap ise daha düz bir yüzeyi ifade eder.

Ancak iki kontakt lensin yalnızca BC sayılarını karşılaştırarak göz üzerinde hangisinin daha sıkı veya daha gevşek davranacağı kesin olarak söylenemez.

Çap, sagittal derinlik, periferik tasarım ve materyal de sonuca etki eder.

Yumuşak kontakt lenslerde üretici çoğu zaman bir veya birkaç standart BC seçeneği sunar.

Esnek lens materyali göz yüzeyine uyum sağladığı için kutudaki BC değeri, rijit lenslerdeki kadar doğrudan bir uyum göstergesi değildir.

Merkezlenme, göz kırpma sırasındaki hareket, kenar davranışı, konfor ve kornea bulguları birlikte değerlendirilmelidir.

Rijit gaz geçirgen lenslerde temel eğri, arka optik bölge geometrisinin önemli bir parçasıdır.

RGP lensin BC değeri; kornea eğriliği, toplam çap, optik bölge, periferik eğriler ve gözyaşı merceğiyle birlikte değerlendirilir.

RGP siparişlerinde BC daha ayrıntılı ve daha geniş seçeneklerle belirtilebilir.

Keratometri veya kornea topografisi gözün ön yüzey geometrisi hakkında ölçüm sağlar.

Kontakt lens BC değeri ise lensin arka yüz tasarımına ait bir parametredir.

Bu iki değer ilişkili olabilir ancak birbirinin doğrudan kopyası değildir ve yalnızca kornea ölçümüne bakılarak lens seçilmemelidir.

DIA, Diameter ifadesinin kısaltmasıdır ve lensin toplam çapını belirtir.

Değer genellikle milimetre cinsinden yazılır.

Toplam çap, lensin bir kenarından karşı kenarına kadar olan genişliğidir.

Çap; lensin kornea ve sklera üzerindeki kaplama alanını, merkezlenmesini, hareketini ve kapaklarla ilişkisini etkileyebilir.

Çap değiştiğinde aynı BC değerine sahip iki lens farklı sagittal derinliğe ve farklı göz üzeri davranışına sahip olabilir.

Bu nedenle DIA yalnızca kutu üzerindeki teknik bir sayı olarak görülmemelidir.

BC ve DIA lens geometrisinin birbiriyle ilişkili iki temel parametresidir.

Aynı BC değerinde çapın büyümesi veya küçülmesi lensin toplam geometrisini değiştirebilir.

Aynı DIA değerinde farklı temel eğri ve periferik tasarımlar da farklı uyum sonuçları oluşturabilir.

Optik bölge çapı lensin görme düzeltmesini sağlayan merkezi bölümünün genişliğini ifade eder.

Bu değer toplam lens çapıyla aynı değildir.

Özellikle RGP, skleral, multifokal ve özel tasarım lenslerde optik bölge çapı ayrıca belirtilebilir.

SPH, Sphere; PWR ise Power ifadesinin kısaltmasıdır.

Her iki ifade de kontakt lensin temel kırma gücünü belirtmek için kullanılabilir.

Değer diyoptri birimiyle ve artı ya da eksi işaretiyle gösterilir.

Eksi işaretli lens güçleri çoğunlukla miyopik kırma kusurunun, artı işaretli güçler ise hipermetropik kırma kusurunun düzeltilmesinde kullanılır.

İşaret lens gücünün ayrılmaz bir parçasıdır; artı ve eksi değerler birbirinin yerine kullanılamaz.

Kutuyu kontrol ederken sayı kadar işaret de doğrulanmalıdır.

Plano, PL veya 0.00 ifadeleri lensin sferik gücünün sıfır olduğunu belirtir.

Sıfır güçlü bir kontakt lens yine de çap, temel eğri, materyal ve kullanım programı bulunan tıbbi bir üründür.

Kozmetik veya renkli olması uygunluk ve takip ihtiyacını ortadan kaldırmaz.

Kontakt lens üreticileri her ürünü belirli güç aralıklarında ve belirli adımlarla üretir.

Düşük güçlerde daha küçük, yüksek güçlerde daha geniş diyoptri adımları kullanılabilir.

Bir reçete değerinin ürün kataloğunda bulunmaması, en yakın kutu numarasının kullanıcı tarafından seçilebileceği anlamına gelmez.

Gözlük camı gözün önünde belirli bir mesafede, kontakt lens ise göz yüzeyine çok yakın konumda bulunur.

Bu konum farkı, özellikle daha yüksek güçlerde gözlük ve kontakt lens güçleri arasında fark oluşmasına neden olabilir.

Kontakt lens numarası ayrıca göz üzerinde yapılan görme ve uyum değerlendirmesiyle belirlenir.

Verteks mesafesi gözlük camının arka yüzü ile kornea arasındaki uzaklıktır.

Yüksek artı veya eksi güçlerde gözlük reçetesinin kontakt lens düzlemine dönüştürülmesinde bu mesafe dikkate alınabilir.

Dönüşüm sonucu başlangıç değeri sağlayabilir ancak nihai kontakt lens gücü profesyonel değerlendirme ve üst refraksiyonla doğrulanmalıdır.

CYL, Cylinder ifadesinin kısaltmasıdır ve torik kontakt lensin astigmatizma düzeltici silindir gücünü belirtir.

Değer diyoptri cinsinden yazılır ve AX değeriyle birlikte anlam kazanır.

Sferik lens kutularında CYL alanı bulunmayabilir.

Torik kontakt lensler belirli silindir güçlerinde üretilir.

Her marka ve ürün aynı CYL aralığını veya aynı diyoptri adımlarını sunmaz.

Reçetedeki gözlük silindirinin kutuda birebir bulunmaması durumunda seçim kullanıcı tarafından yapılmamalıdır.

AX veya Axis, torik lensteki silindir gücünün yönünü derece cinsinden belirtir.

Eksen değeri silindir gücü olmadan tek başına bir optik düzeltme ifade etmez.

Eksen, torik lensin göz üzerinde doğru yönde konumlanmasıyla birlikte değerlendirilir.

Torik lenslerde eksen seçenekleri ürünün üretim aralığına göre belirli derece adımlarıyla sunulur.

Bazı ürünler daha geniş, bazı ürünler daha sınırlı eksen seçeneklerine sahip olabilir.

Katalogda bulunmayan bir eksen değeri en yakın seçeneğe kullanıcı tarafından yuvarlanmamalıdır.

Torik kontakt lens göz kırpma, kapak basıncı ve göz yüzeyi geometrisi nedeniyle bir miktar dönebilir.

Lensin üzerindeki yön işaretleri, dönüşün miktarını ve kararlılığını profesyonel olarak değerlendirmeye yardımcı olur.

Değerlendirmede yalnızca dönüş açısı değil, lensin aynı konuma geri dönmesi ve görmenin kararlılığı da önemlidir.

Kutu ekseni yalnızca gözlük reçetesindeki değere veya kullanıcının bulanıklık tarifine bakılarak değiştirilmemelidir.

Lensin göz üzerindeki dönüş yönü ve miktarı uygulama sırasında ölçülmelidir.

Yanlış eksen seçimi değişken görme, gölgelenme veya yetersiz astigmatizma düzeltmesine yol açabilir.

ADD, Add Power ifadesinin kısaltmasıdır ve multifokal kontakt lenslerde yakın görmeye sağlanan ilave desteği tanımlar.

Sayısal diyoptri olarak veya düşük, orta ve yüksek gibi gruplarla gösterilebilir.

ADD değeri multifokal lensin optik tasarımıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Bazı multifokal ürünlerde ADD değeri LOW, MED veya HIGH gibi kategorilerle belirtilir.

Bu kategorilerin kapsadığı diyoptri aralığı ve optik etkisi markadan markaya değişebilir.

Farklı iki üründeki aynı ADD adı eşdeğer kabul edilmemelidir.

Bazı multifokal tasarımlarda D işareti uzak ağırlıklı, N işareti yakın ağırlıklı lens tasarımını gösterebilir.

Bu işaretler sağ veya sol göz anlamına gelmez.

Hangi gözde hangi tasarımın kullanılacağı ürünün uygulama kılavuzu ve kullanıcının görsel ihtiyaçlarına göre belirlenir.

Multifokal kontakt lenslerde merkez yakın, merkez uzak, konsantrik veya farklı asferik güç profilleri kullanılabilir.

Aynı SPH ve ADD değerine sahip iki ürün farklı optik tasarım nedeniyle aynı görsel sonucu vermeyebilir.

Marka değişiminde uzak, orta ve yakın görme yeniden değerlendirilmelidir.

Kontakt lens kutusunda lens materyalinin bilimsel veya ticari adı bulunabilir.

Materyal; suyla etkileşim, oksijen geçirgenliği, yüzey davranışı, esneklik ve bakım sistemiyle ilişkili özelliklere sahiptir.

Aynı ölçülere sahip iki farklı materyal göz üzerinde aynı davranışı göstermek zorunda değildir.

Yumuşak lenslerde su içeriği genellikle yüzde olarak belirtilir.

Yüksek su oranı tek başına daha fazla konfor veya daha fazla oksijen iletimi anlamına gelmez.

Materyalin kimyasal yapısı, lens kalınlığı, yüzey teknolojisi ve kullanım koşulları birlikte değerlendirilmelidir.

Dk materyalin oksijen geçirgenliğiyle ilgili bir değerdir.

Dk/t ise lensin oksijen iletimini materyal geçirgenliği ile lens kalınlığını birlikte dikkate alarak ifade eder.

Bir ürünün Dk veya Dk/t değeri farklı ölçüm koşulları ve lens güçleri belirtilmeden tek başına karşılaştırılmamalıdır.

Merkez kalınlığı lensin merkezi bölümünün kalınlığını ifade eder.

Kalınlık lens gücü, materyal ve tasarıma göre değişebilir.

Oksijen iletimi, kullanım hissi ve lensin kullanım sırasında tutulması üzerinde etkili olabilir.

Modül, lens materyalinin sertlik ve esneklik davranışıyla ilgili teknik bir özelliktir.

Daha yüksek veya daha düşük modül tek başına daha iyi lens anlamına gelmez.

Kenar tasarımı, kalınlık, yüzey ve göz kapağı etkileşimiyle birlikte değerlendirilmelidir.

Değişim programı lensin açıldıktan sonra hangi aralıkla yenisiyle değiştirilmesi gerektiğini belirtir.

Günlük, iki haftalık, aylık veya ürünün belirlediği başka bir değişim süresi bulunabilir.

Bir aylık lens otuz kez kullanım anlamına gelmez; süre ambalaj açıldıktan sonra üretici talimatına göre değerlendirilir.

Kullanım programı lensin gün içinde ne kadar süre ve hangi koşullarda kullanılabileceğini tanımlar.

Kullanım süresi kullanıcının göz sağlığı, gözyaşı yapısı, ortam koşulları ve ürün onayına göre değişebilir.

Lens yalnızca kutu üzerindeki genel bilgiye bakılarak önerilen süreden uzun kullanılmamalıdır.

Günlük kullanım lensi uyanık olunan dönemde takılıp uyumadan önce çıkarılmak üzere tasarlanır.

Bazı ürünlerin belirli koşullarda uzatılmış kullanıma uygun onayı bulunabilir; bu özellik her kontakt lenste yoktur.

Gece kullanımı yalnızca ürünün uygunluğu ve göz sağlığı profesyonelinin belirlediği program çerçevesinde uygulanmalıdır.

Bazı kontakt lenslerde belirli dalga boylarındaki ultraviyole ışınımı azaltmaya yardımcı olan UV filtresi bulunabilir.

UV filtreli kontakt lens gözün tamamını ve çevresindeki dokuları kapatmaz.

Bu özellik koruyucu güneş gözlüğünün yerine geçmez.

Bazı şeffaf kontakt lenslere lensin kapta veya parmak üzerinde daha kolay görülmesi için hafif bir görünürlük rengi eklenir.

Bu renk çoğunlukla göz rengini değiştirmek amacıyla kullanılmaz.

Görünürlük rengi ile kozmetik renkli lens tasarımı birbirinden farklıdır.

Lot numarası ürünün üretim ve izlenebilirlik kaydını tanımlar.

Son kullanma tarihi kapalı ve uygun koşullarda saklanan ürünün kullanılabileceği son tarihi gösterir.

Ambalaj bütünlüğü bozulmuş, tarihi geçmiş veya etiketi okunmayan lens kullanılmamalıdır.

Kontakt lens reçetesi veya uygulama kaydı yalnızca güç değerlerinden oluşmamalıdır.

Ürün adı, marka, materyal, BC, DIA ve gerekli optik parametreler birlikte kaydedilmelidir.

Aynı ölçüleri taşıyan farklı markalar materyal ve tasarım bakımından eşdeğer olmayabilir.

İki kutuda aynı SPH, BC ve DIA değerlerinin yazması lenslerin tamamen aynı olduğu anlamına gelmez.

Materyal, sagittal derinlik, periferik geometri, kenar tasarımı, kalınlık, stabilizasyon ve optik profil farklı olabilir.

Bu nedenle marka veya ürün değişikliği yeniden uygunluk kontrolü gerektirir.

Deneme lensi, seçilen ürünün göz üzerindeki davranışını ve görme sonucunu değerlendirmek için kullanılır.

Deneme lensinin BC, DIA, SPH, CYL, AX ve ADD değerleri uygulama kaydına yazılmalıdır.

Nihai sipariş deneme lensi üzerindeki merkezlenme, hareket, dönüş, konfor ve üst refraksiyon sonucuna göre değişebilir.

Keratometri korneanın merkezi eğriliği hakkında bilgi sağlar.

Kornea topografisi veya tomografisi daha geniş bir yüzeyde şekil ve düzensizliklerin değerlendirilmesine yardımcı olabilir.

Bu ölçümler özellikle RGP, skleral, ortokeratoloji ve düzensiz kornea uygulamalarında önemlidir ancak tek başına nihai lens ölçüsü değildir.

Kontakt lens pupilla ve kornea üzerinde işlevsel bir konumda merkezlenmelidir.

Göz kırpma sırasındaki hareket lens türüne göre değerlendirilir; tüm lensler için tek bir ideal hareket miktarı yoktur.

Aşırı hareket, yetersiz hareket veya belirgin desantrasyon ölçü ve tasarımın yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.

Üst refraksiyon, deneme kontakt lensi gözdeyken ek optik güç ihtiyacının ölçülmesidir.

Bu işlem nihai sferik güç, silindir, eksen veya multifokal düzenlemenin belirlenmesine yardımcı olabilir.

Üst refraksiyon yalnızca kullanıcının kendi bulanıklık değerlendirmesiyle yapılmaz.

BC 8.60, DIA 14.20 ve PWR -2.50 yazan bir sferik lens; 8,60 milimetre temel eğriye, 14,20 milimetre toplam çapa ve -2,50 diyoptri sferik güce sahiptir.

Bu örnek yalnızca kutu üzerindeki parametrelerin nasıl okunduğunu gösterir.

Değerlerin kullanıcı için uygun olup olmadığı göz üzerindeki profesyonel değerlendirmeyle belirlenir.

BC 8.70, DIA 14.50, SPH -2.00, CYL -1.25 ve AX 180 yazan bir torik lens; sferik güce ek olarak -1,25 diyoptri silindir ve 180 derece eksen içerir.

Eksen değeri lensin göz üzerindeki dönüş davranışından bağımsız yorumlanmamalıdır.

Aynı değerlerin başka bir markada bulunması iki ürünün eşdeğer olduğunu göstermez.

Multifokal bir etikette SPH değerine ek olarak ADD veya LOW, MED, HIGH gibi yakın destek bilgisi bulunabilir.

RGP siparişinde BC, toplam çap, optik bölge çapı, güç, materyal ve periferik tasarım gibi daha ayrıntılı ölçüler yer alabilir.

Her ürün ailesinin kısaltmaları ve sipariş sistemi farklı olabileceğinden üretici uygulama kılavuzu dikkate alınmalıdır.

Kontakt lens ölçüleri sağ ve sol göz için ürün adıyla birlikte açık biçimde kaydedilmelidir.

Kutu tesliminde marka, ürün, güç, BC, DIA, CYL, AX, ADD, lot ve son kullanma tarihi kontrol edilmelidir.