Reçete ve Optik Hesaplamalar
Reçete Okuma
Sağ ve sol göz değerleri, uzak ve yakın reçete alanları ile temel reçete yapısı.
Gözlük reçetesindeki sağ ve sol göz alanlarını, sferik ve silindirik değerleri, aksı, yakın ilaveyi ve prizma bilgilerini doğru biçimde okumak için temel rehber.
Gözlük reçetesinin temel yapısı
Gözlük reçeteleri genellikle sağ göz ve sol göz için ayrı satırlardan oluşur. Sağ göz OD, R veya sağ; sol göz ise OS, L veya sol ifadeleriyle gösterilebilir.
Reçetedeki değerler diyoptri cinsindedir. Sferik ve silindirik güçler çoğunlukla 0,25 diyoptrilik basamaklarla yazılır.
Reçetede bulunan temel alanlar
Reçetede yer alan alanların tamamı her kullanıcı için doldurulmayabilir. Kullanıcının kırma kusuruna ve gözlük ihtiyacına göre yalnızca gerekli değerler yazılır.
- SPH: Miyopi veya hipermetropi için kullanılan sferik güç.
- CYL: Astigmatizmayı düzeltmek için kullanılan silindirik güç.
- AX: Silindirik gücün 0 ile 180 derece arasındaki yönü.
- ADD: Yakın görüş için uzak reçeteye eklenen ilave güç.
- PRISM: Gözlerin birlikte çalışma sorunlarında kullanılan prizmatik değer.
- PD: Göz bebekleri arasındaki veya her gözün ayrı merkez mesafesi.
Artı ve eksi işaretlerin anlamı
Eksi sferik değerler çoğunlukla miyopinin, artı sferik değerler ise hipermetropinin düzeltilmesinde kullanılır.
Silindirik değer artı veya eksi formatta yazılabilir. Aynı reçete transpozisyon işlemiyle diğer silindir formatına dönüştürülebilir.
Uzak ve yakın reçete ayrımı
Uzak reçete, uzak görüş için gereken temel sferik, silindirik ve aks değerlerini içerir.
Yakın gözlük reçetesi ayrı değerlerle yazılabileceği gibi uzak reçeteye ADD değerinin eklenmesiyle de belirlenebilir. Progresif ve bifokal camlarda uzak reçete ile yakın ilave birlikte değerlendirilir.
Sipariş öncesi kontrol
Cam siparişi verilmeden önce sağ ve sol gözün karıştırılmadığı, artı ve eksi işaretlerin doğru okunduğu, aks değerinin eksiksiz girildiği ve PD ile montaj ölçülerinin doğrulandığı kontrol edilmelidir.
- Hasta veya kullanıcı adı reçeteyle eşleştirilmelidir.
- Reçetenin tarihi ve geçerliliği kontrol edilmelidir.
- Sağ ve sol göz değerleri ayrı ayrı doğrulanmalıdır.
- Silindir mevcutsa aks değerinin de bulunduğu kontrol edilmelidir.
- Yakın veya progresif kullanımda ADD değeri kontrol edilmelidir.
- Prizma varsa taban yönü eksiksiz okunmalıdır.
Önemli Bilgilendirme
Reçete değerleri optisyen tarafından değiştirilmemeli veya tıbbi yorumla yeniden düzenlenmemelidir. Şüpheli, eksik veya okunamayan reçetelerde reçeteyi düzenleyen göz hekimiyle doğrulama yapılmalıdır.