01 · Düzlem Ayna
Yansıtıcı yüzeyi düz olan ayna
Yansıtıcı yüzeyi düzlemsel olan aynalara düzlem ayna denir.
Düzlem aynalar üzerine gelen ışınları yansıma kanunlarına uygun biçimde yönlendirir.
02 · Görüntünün Oluşumu
Yansıyan ışınların uzantılarının kesişmesi
Bir cisimden çıkan ışınlar düzlem aynadan yansıdıktan sonra göze ulaşır.
Beyin ışığın doğrusal yoldan geldiğini kabul ettiği için yansıyan ışınların ayna arkasındaki uzantılarının kesiştiği noktada bir görüntü algılanır.
03 · Görüntünün Temel Özellikleri
Sanal, düz ve cisimle aynı büyüklükte
Görüntü uzaklığı = Cisim uzaklığı
Düzlem aynada görüntü aynanın arkasında, cismin aynaya olan uzaklığı kadar uzakta görünür.
Sanal görüntü
Işınların gerçekte birleşmediği, yalnızca uzantılarının kesiştiği yerde oluşur.
Düz görüntü
Görüntünün üst ve alt yönleri cisimle aynıdır.
Aynı büyüklük
Görüntünün boyu cismin boyuna eşittir.
Eşit uzaklık
Görüntünün aynaya uzaklığı cismin aynaya uzaklığına eşittir.
04 · Işın Çizimi
Görüntü konumunun geometrik olarak bulunması
Cismin bir noktasından aynaya en az iki ışın gönderilir ve ışınlar yansıma kanunlarına göre çizilir.
Yansıyan ışınların ayna arkasına doğru uzantıları kesiştirilir. Bu kesişim cismin ilgili noktasının görüntüsünü verir.
05 · Görünür Alan
Aynada görülebilen bölgenin sınırları
Bir gözlemcinin aynada görebileceği alan aynanın boyutuna, konumuna ve gözlemcinin aynaya göre yerine bağlıdır.
Aynanın kenarlarına ulaşan sınır ışınları görünür alanın sınırlarını belirler.
06 · Yön Terslenmesi
Aynadaki görünümün yön ilişkisi
Düzlem ayna görüntüsü günlük kullanımda sağ ve sol yer değiştirmiş gibi algılanır.
Geometrik olarak ayna, aynaya dik olan ön ve arka doğrultusunu ters çevirir. Sağ-sol değişimi gözlemcinin görüntüyle kendisini karşılaştırma biçiminden kaynaklanan bir algıdır.
07 · Kullanım Alanları
Günlük yaşam ve optik sistemler
Mağaza aynaları
Müşterinin çerçeveyi yüzünde değerlendirmesine yardımcı olur.
Periskop
Birden fazla düzlem aynayla ışığın yönünü değiştirir.
Ölçüm düzenekleri
Işık yolunu katlamak veya farklı doğrultuya çevirmek için kullanılabilir.
Dekoratif kullanım
Mekânın daha geniş ve aydınlık algılanmasına katkı sağlayabilir.
Ders Özeti
Bu dersten hatırlanması gerekenler
- •Düzlem aynanın yansıtıcı yüzeyi düzdür.
- •Düzlem aynada görüntü sanal ve düzdür.
- •Görüntü cisimle aynı büyüklüktedir.
- •Görüntü ve cisim aynaya eşit uzaklıktadır.
- •Görüntü yansıyan ışınların uzantılarıyla bulunur.
- •Aynanın boyutu ve konumu görünür alanı etkiler.
- •Düzlem aynalar optik mağazalarda ve çeşitli optik düzeneklerde kullanılır.