Göz Anatomisi ve Fizyolojisi

İris, Pupilla, Siliyer Cisim ve Koroid

Gözün damarsal tabakasını oluşturan yapıların anatomisi ve temel fizyolojik görevleri.

01 · Uvea

Gözün damarsal orta tabakası

Uvea olarak da adlandırılan damarsal tabaka iris, siliyer cisim ve koroidden oluşur.

Bu yapılar göz içi dokularının beslenmesi, pupil büyüklüğünün ayarlanması ve akomodasyon gibi görevlerde rol oynar.

02 · İris

Göz rengini oluşturan hareketli diyafram

İris, kornea arkasında ve kristalin lensin önünde yer alan dairesel dokudur.

İrisin merkezindeki açıklık pupilla olarak adlandırılır. İris, pupilla çapını değiştirerek göze giren ışık miktarını düzenler.

Ön yüz

İrisin renk ve desen özelliklerinin görüldüğü bölümdür.

Pigment

İristeki melanin miktarı ve dağılımı göz renginin görünümünü etkiler.

Sfinkter kası

Kasılması pupillanın küçülmesini sağlar.

Dilatatör kas

Kasılması pupillanın genişlemesini sağlar.

03 · Pupilla

İrisin merkezindeki ışık açıklığı

Pupilla anatomik bir doku değil, irisin merkezindeki açıklıktır.

Pupilla çapı ortam ışığına, bakış mesafesine, yaşa ve otonom sinir sistemi etkinliğine göre değişebilir.

Miyozis

Pupillanın küçülmesidir.

Midriyazis

Pupillanın genişlemesidir.

Işık refleksi

Parlak ışığa karşı pupillanın küçülmesini sağlayan sinirsel yanıttır.

Yakın yanıtı

Yakına bakış sırasında akomodasyon ve konverjansla birlikte pupilla küçülmesidir.

04 · Siliyer Cisim

Akomodasyon ve aköz üretiminde görevli yapı

Siliyer cisim iris ile koroid arasında yer alan halka biçiminde bir yapıdır.

Siliyer kas, siliyer çıkıntılar ve lensi tutan zonüler liflerle işlevsel ilişki içindedir.

Siliyer kas

Kasılması zonüler gerilimi değiştirerek lens biçiminin ayarlanmasına katkı sağlar.

Siliyer çıkıntılar

Aköz hümör üretiminin gerçekleştiği yapılardır.

Zonüler lifler

Kristalin lens kapsülünü siliyer cisme bağlar.

05 · Koroid

Retinanın dış katmanlarını destekleyen damarsal yapı

Koroid, sklera ile retina arasında yer alan damar ve pigment yönünden zengin tabakadır.

Retinanın dış bölümlerinin beslenmesine katkı sağlar ve pigment yapısı göz içindeki dağınık ışığın azaltılmasına yardımcı olur.

06 · Pupilla Işık Refleksi

Göze giren ışığın sinirsel olarak düzenlenmesi

Bir göze ışık tutulduğunda aynı gözde oluşan küçülmeye direkt ışık refleksi denir.

Diğer gözde eş zamanlı oluşan pupilla küçülmesine konsensüel ışık refleksi denir.

07 · Optisyenlik Açısından Önemi

Pupilla ölçümü ve görsel performans

Pupilla büyüklüğü gözlük camlarının optik bölgelerinin kullanımını, gece görüşünü ve bazı optik sapmaların algılanmasını etkileyebilir.

Pupilla mesafesi ve montaj yüksekliği ölçümleri doğal baş ve bakış konumunda yapılmalıdır.

Ders Özeti

Bu dersten hatırlanması gerekenler

  • Uvea iris, siliyer cisim ve koroidden oluşur.
  • İris pupilla çapını değiştirerek göze giren ışığı düzenler.
  • Pupilla irisin merkezindeki anatomik açıklıktır.
  • Sfinkter kası pupillayı küçültür, dilatatör kas genişletir.
  • Siliyer cisim akomodasyon ve aköz üretiminde görev alır.
  • Koroid retinanın dış katmanlarının beslenmesine katkı sağlar.
  • Pupilla büyüklüğü optik performans üzerinde etkili olabilir.