Meslek Mevzuatı ve Etik

Uygulamalı Etik ve Mevzuat Vakaları

Optik mağazada karşılaşılabilecek reçete, veri, reklam, ürün ve kullanıcı şikâyetlerinin örnek olaylarla değerlendirilmesi.

Güncellik ve eğitim uyarısı

Bu içerik eğitim amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki görüş değildir. Mevzuat, kurum sistemleri ve uygulama esasları değişebilir. Ruhsat, satış, reklam, veri veya tüketici işlemi yapılmadan önce yürürlükteki resmî metin ve yetkili kurum açıklamaları ayrıca kontrol edilmelidir.

01 · Eski Gözlükten Numara

Kullanıcı aynı numarayla yeni gözlük istiyor

Kullanıcının eski camı fokometreyle ölçülebilir ancak bu işlem göz muayenesi değildir.

Reçetesiz numaralı cam satışı yasağı nedeniyle eski cam değerinin yeni reçete gibi kullanılması uygun değildir. Kullanıcı göz hekimine yönlendirilmelidir.

02 · Eksik Aks Bilgisi

Reçetede silindir var ancak aks okunmuyor

Aks değeri tahmin edilmemeli ve eski gözlükteki aks otomatik olarak yeni reçeteye aktarılmamalıdır.

Reçeteyi düzenleyen hekim veya sağlık kuruluşundan mevzuata uygun doğrulama istenmelidir.

03 · Mesul Müdür İzinli

Yerine yetkili kişi bildirilmemiş

Mesul müdürün usulüne uygun geçici görevlendirme yapılmadan müessesede bulunmadığı dönemde reçeteli optik ürün satışı yapılamaz.

Personel ve çalışma planı bu durum ortaya çıkmadan önce düzenlenmelidir.

04 · Telefonla Reçete Bilgisi

Kullanıcının yakını numarayı öğrenmek istiyor

Arayan kişinin kullanıcıyı tanıması veya yakını olması bilgi almaya otomatik yetki vermez.

Kimlik ve yetki doğrulanmadan reçete veya sağlık bilgisi paylaşılmamalıdır.

05 · Sosyal Medya Paylaşımı

Müşterinin gözlüklü fotoğrafı mağaza hesabına konulacak

Satın alma işlemi fotoğrafın reklam amacıyla kullanılmasına kendiliğinden izin vermez.

Kişisel veri, görsel ve reklam mevzuatı birlikte değerlendirilmeden paylaşım yapılmamalıdır.

06 · Kayıtsız Ürün

Tedarikçi uygun fiyatlı ancak sistemde görünmeyen ürün sunuyor

Tıbbi cihazın yalnızca faturalı olması satış için yeterli değildir.

Kurumun kayıt sisteminde bulunmayan ürün kabul edilmemeli ve satışa sunulmamalıdır.

07 · Kontakt Lensle Ağrılı Göz

Kullanıcı yeni lens almak istiyor

Ağrı, kızarıklık, ışık hassasiyeti veya görme azalması tıbbi değerlendirme gerektirebilir.

Satışı tamamlamaya çalışmak yerine lensin kullanılmaması ve kişinin gecikmeden göz hekimine başvurması gerektiği belirtilmelidir.

08 · Progresif Cam Şikâyeti

Kullanıcı teslimden sonra göremediğini söylüyor

Önce reçete, fokometre sonucu, monoküler PD, montaj yüksekliği, çerçeve ayarı ve kullanım biçimi sistemli olarak kontrol edilmelidir.

Teknik değerler uygun olduğu hâlde açıklanamayan görme sorunu devam ediyorsa tıbbi değerlendirme için göz hekimine yönlendirme yapılmalıdır.

09 · Gerçek Olmayan İndirim

Fiyat önce yükseltilip sonra indirim ilan edilecek

Tüketicinin gerçekte elde etmediği bir avantaj varmış gibi gösterilmesi yanıltıcı ticari uygulama oluşturabilir.

İndirim, önceki fiyat ve kampanya koşulları güncel tüketici düzenlemelerine uygun olmalıdır.

10 · Hekim Yönlendirmesi

Belirli kliniğe gönderilen her kullanıcı için karşılık teklif ediliyor

Kullanıcı yönlendirmesi üzerinden ticari menfaat ilişkisi kurulması mesleki bağımsızlık ve mevzuat açısından uygun değildir.

Kullanıcıya tıbbi değerlendirme gerektiği söylenebilir ancak belirli kişi veya kuruma çıkar ilişkisiyle yönlendirme yapılamaz.

11 · Yanlış Cam Siparişi

Mağaza hatası teslimden önce fark edildi

Hata gizlenmemeli veya kullanıcının fark etmeyeceği düşünülerek ürün teslim edilmemelidir.

Sipariş düzeltilmeli, kullanıcı teslim süresi hakkında doğru bilgilendirilmeli ve hatanın tekrarını önleyecek kontrol adımı oluşturulmalıdır.

12 · Karar Verme Yöntemi

Mevzuat ve etik sorunda izlenecek sıra

Olayı tanımla

Ne olduğu, kimlerin etkilendiği ve riskin ne olduğu belirlenir.

Yetki sınırını kontrol et

İşlemin optisyenlik yetkisi içinde olup olmadığı değerlendirilir.

Güncel mevzuatı bul

Kanun, yönetmelik ve kurum düzenlemesinin güncel metni incelenir.

Kullanıcı riskini azalt

Sağlık, veri veya ürün güvenliği riski varsa işlem durdurulur.

Belgele

Karar, yapılan görüşme ve düzeltici işlemler kayıt altına alınır.

Uzman görüşü al

Belirsiz hukuk veya sağlık konusu yetkili uzmana yönlendirilir.

Ders Özeti

Bu dersten hatırlanması gerekenler

  • Eski cam ölçümü yeni reçete yerine kullanılamaz.
  • Eksik reçete bilgisi mağazada tahminle tamamlanmamalıdır.
  • Mesul müdür yokluğunda geçici görevlendirme kuralları uygulanmalıdır.
  • Sağlık bilgisi kimlik ve yetki doğrulanmadan paylaşılmamalıdır.
  • Sistemde kayıtlı olmayan tıbbi cihaz satılmamalıdır.
  • Teknik kontrolle açıklanamayan görme şikâyeti göz hekimine yönlendirilmelidir.
  • Ticari çıkar için hekim veya sağlık kuruluşuna yönlendirme yapılmamalıdır.
  • Hatalar gizlenmemeli, düzeltilmeli ve tekrarını önleyen süreç kurulmalıdır.