01 · Fokometre
Gözlük camının optik özelliklerini ölçen cihaz
Fokometre gözlük camının arka veya ön tepe gücünü, silindirik değerini, aksını, ilavesini ve prizmatik etkisini kontrol etmekte kullanılır.
Cihaz manuel veya otomatik olabilir. Ölçüm yöntemi kullanılan cihazın çalışma prensibine göre değişir.
02 · Ölçüm Öncesi Hazırlık
Cihaz ve cam yüzeyinin kontrolü
Cihaz sıfırı
Ölçüm öncesinde cihazın kalibrasyon veya sıfır kontrolü yapılmalıdır.
Cam temizliği
Cam yüzeyindeki kir ve yağ ölçüm hedefinin görülmesini zorlaştırabilir.
Cam yönü
Sağ-sol ve ön-arka yüz doğru biçimde belirlenmelidir.
Cam desteği
Cam cihaz üzerinde eğilmeden ve dengeli biçimde tutulmalıdır.
03 · Tek Odaklı Sferik Cam
Bütün meridyenlerde aynı gücün ölçülmesi
Sferik bir camda iki ana meridyenin gücü aynıdır.
Optik merkez bulunurken hedef görüntüsü merkezlenir ve cam işaretlenebilir.
04 · Sferosilindirik Cam
İki ana meridyen gücü ve aksın belirlenmesi
Astigmatik camda birbirine dik iki ana meridyende farklı güç bulunur.
Manuel fokometrede hedef çizgileri ayrı ayrı netleştirilerek silindir gücü ve aks belirlenir. Otomatik cihazlarda değerler ekranda gösterilir.
Ölçüm cihazının artı veya eksi silindir gösterim ayarı reçete formatıyla karşılaştırılmalıdır.
05 · Optik Merkez ve Prizma
Hedefin merkez konumundan sapması
Hedefin cihaz merkezinden uzaklaşması ölçüm noktasındaki prizmatik etkiyi gösterir.
Prizmatik reçetelerde miktar ve taban yönü kontrol edilir. Prizmasız reçetelerde merkezleme toleransları değerlendirilir.
06 · İlave Gücün Ölçülmesi
Uzak ve yakın bölgeleri arasındaki güç farkı
Bifokal veya progresif camlarda ilave, uzak ve yakın referans bölgelerindeki uygun ölçümlerin farkıyla belirlenir.
Üreticinin cam üzerindeki kalıcı ve geçici işaretleri ölçüm noktalarının bulunmasına yardımcı olur.
07 · Progresif Cam Kontrolü
Kalıcı işaretler ve referans noktaları
Kalıcı gravürler
Cam tasarımı, ilave ve üretici işaretlerinin bulunmasına yardımcı olur.
Uzak referans noktası
Uzak gücün kontrol edildiği üretici tanımlı bölgedir.
Prizma referans noktası
Prizmatik ve inceltme prizmasının değerlendirildiği noktadır.
Yakın referans noktası
Yakın gücün ve ilavenin kontrol edildiği bölgedir.
08 · Ölçüm Hataları
Cam konumu ve cihaz kullanımından kaynaklanan sapmalar
Eğik tutma
Camın cihaz eksenine eğik yerleştirilmesi ölçüm değerlerini etkileyebilir.
Yanlış yüz
Ön ve arka tepe gücü ölçümleri yüksek güçlü camlarda farklı sonuç verebilir.
Yanlış nokta
Progresif camın referans dışı bölgesinden ölçüm yapmak hatalı değer oluşturabilir.
Yanlış silindir modu
Artı ve eksi silindir gösterim farkı reçeteyle yanlış karşılaştırmaya neden olabilir.
09 · Sonuçların Kaydı
Ölçülen değerleri reçete ve siparişle karşılaştırmak
Ölçüm sonuçları reçete, sipariş formu ve ürün toleranslarıyla karşılaştırılmalıdır.
Uyumsuzluk bulunduğunda cam teslim edilmeden önce hatanın kaynağı belirlenmelidir.
Ders Özeti
Bu dersten hatırlanması gerekenler
- •Fokometre camın optik güç ve aks değerlerini ölçer.
- •Ölçüm öncesinde cihaz ve cam yüzeyi kontrol edilmelidir.
- •Sferosilindirik camda iki ana meridyen ve aks değerlendirilir.
- •Hedef sapması prizmatik etkiyi gösterir.
- •İlave uzak ve yakın bölgeler arasındaki güç farkıdır.
- •Progresif camlar üretici referans noktalarından ölçülmelidir.
- •Camın eğik tutulması ve yanlış silindir modu ölçüm hatası oluşturabilir.