01 · Reçetenin Amacı
Uygulanacak optik düzeltmenin yazılı tanımı
Gözlük reçetesi her göz için uygulanacak optik güçleri ve gerekli ek bilgileri gösterir.
Reçete okunurken sağ ve sol göz bilgileri, sayıların işaretleri, ondalık değerler, aks ve taban yönleri dikkatle kontrol edilmelidir.
02 · Göz Kısaltmaları
Sağ, sol ve iki gözün gösterimi
OD
Oculus dexter ifadesinin kısaltmasıdır ve sağ gözü belirtir.
OS
Oculus sinister ifadesinin kısaltmasıdır ve sol gözü belirtir.
OU
Oculus uterque ifadesinin kısaltmasıdır ve iki gözü birlikte belirtir.
03 · Sferik Güç
Bütün meridyenlerde aynı optik güç
Sferik güç SPH veya Sph kısaltmasıyla gösterilir ve diyoptri birimiyle ifade edilir.
Pozitif işaretli sferik değer yakınsak, negatif işaretli sferik değer ıraksak optik gücü belirtir.
Artı sfer
+2.00 gibi değerler pozitif mercek gücünü gösterir.
Eksi sfer
-2.00 gibi değerler negatif mercek gücünü gösterir.
Plano
Sferik gücün sıfır olduğunu belirtir.
04 · Silindirik Güç ve Aks
Astigmatik düzeltmenin iki temel bilgisi
Silindirik güç CYL veya Cyl kısaltmasıyla gösterilir ve iki ana meridyen arasındaki güç farkını ifade eder.
Aks, silindirik gücün yönünü 0 ile 180 derece arasında tanımlar. Silindir değeri bulunuyorsa aks bilgisi de bulunmalıdır.
Aks bir optik güç değildir. Silindirik gücün uygulanmadığı meridyenin yönünü belirtir.
05 · Yakın İlavesi
Uzak düzeltmeye eklenen pozitif güç
Yakın ilavesi ADD veya Add kısaltmasıyla gösterilir.
Bifokal, trifokal ve progresif camlarda yakın bölgesinin gücü uzak reçeteye ilave değer eklenerek oluşturulur.
Yakın sferik güç = Uzak sferik güç + İlave
Silindirik güç ve aks başka bir bilgi bulunmadıkça uzak ve yakın bölgede aynı kalır.
06 · Prizma ve Taban
Prizmatik gücün miktarı ve yönü
Prizma miktarı
Prizma diyoptrisiyle ve delta sembolüyle ifade edilir.
Taban içe
Prizma tabanının burun yönünde olduğunu belirtir.
Taban dışa
Prizma tabanının temporal yönde olduğunu belirtir.
Taban yukarı
Prizma tabanının üst yönde olduğunu belirtir.
Taban aşağı
Prizma tabanının alt yönde olduğunu belirtir.
07 · Silindir Transpozisyonu
Aynı optik reçetenin farklı silindir işaretiyle yazılması
Bir sferosilindirik reçete artı veya eksi silindir biçiminde eşdeğer olarak yazılabilir.
Transpozisyon sırasında sferik ve silindirik değerler ile aks birlikte değiştirilir.
-2.00 -1.00 × 180 = -3.00 +1.00 × 90
İki yazım biçimi aynı sferosilindirik optik etkiyi ifade eder.
Yeni sfer
Eski sfer ile eski silindir cebirsel olarak toplanır.
Yeni silindir
Silindirin işareti değiştirilir.
Yeni aks
Aksa 90 derece eklenir veya çıkarılır ve 0-180 derece aralığında tutulur.
08 · Reçete Kontrolü
Siparişten önce doğrulanması gereken bilgiler
Göz tarafı
Sağ ve sol göz değerlerinin karıştırılmadığı doğrulanmalıdır.
İşaret
Artı ve eksi işaretleri açık biçimde kontrol edilmelidir.
Ondalık değer
0.25 ile 2.50 gibi değerlerin yanlış okunmadığından emin olunmalıdır.
Aks
Silindir bulunan her gözde aks değeri kontrol edilmelidir.
İlave ve prizma
Varsa ilave, prizma miktarı ve taban yönü eksiksiz aktarılmalıdır.
Ders Özeti
Bu dersten hatırlanması gerekenler
- •OD sağ, OS sol ve OU iki gözü belirtir.
- •Sferik güç bütün meridyenlerde aynı optik etkiyi ifade eder.
- •Silindirik güç astigmatik güç farkını, aks ise yönünü gösterir.
- •Yakın ilavesi uzak reçeteye eklenen pozitif güçtür.
- •Prizma miktarı taban yönüyle birlikte belirtilmelidir.
- •Transpozisyon aynı reçetenin eşdeğer farklı yazımıdır.
- •Siparişten önce göz tarafı, işaret, aks, ilave ve prizma tekrar kontrol edilmelidir.